OSZCZĘDZANIE

Tajemnice lokat strukturyzowanych – czym są, jak je oceniać i kto powinien się ich wystrzegać?

W poprzednim artykule opisałam najczęściej wybierane przez polaków formy oszczędzania, czyli lokaty i konta oszczędnościowe. Dziś zajmiemy się tematem lokaty strukturyzowanej.

Banki często oferują nam dziwnie brzmiące produkty o nazwie – lokata strukturyzowana. Co to jest? To połączenie zwykłej lokaty z inwestycjami. Mówiąc wprost – to nie jest lokata, na którą wpłacamy środki i bank gwarantuje nam po określonym terminie określone oprocentowanie.

Pieniądze położone na taką lokatę są inwestowane przez bank. Używając porównania – lokata strukturyzowana to pewnego rodzaju zakład z bankiem. Przykładowo bank mówi: załóżmy się, że kurs Euro za rok będzie wyższy o X%. Jak tak będzie, to dostaniesz odsetki, jeśli nie – ja obracam Twoimi pieniędzmi przez rok za darmo.

Czym się charakteryzuje lokata strukturyzowana (nazywana czasami inwestycyjną)?

  • Lokaty strukturyzowane są zakładane najczęściej na dłuższe okresy, od roku do nawet czterech lat;
  • Obiecywane, wyższe niż na zwykłej lokacie zyski, uzależnione są od różnych czynników, takich jak kurs waluty, cena złota, kursy surowców, indeksów giełdowych czy akcji spółek;
  • Większość lokat ma 100% gwarancję wpłaconego kapitału, czyli po okresie inwestycji mamy gwarancję, że 100% zainwestowanych przez nas środków do nas wróci.  Z drugiej strony nie mamy żadnej gwarancji zysku. Może być tak, że po kilkunastu miesiącach dostaniemy z powrotem tylko kwotę, którą włożyliśmy, bez żadnych odsetek;
  • Często wcześniejsze zerwanie lokaty wiąże się z opłatą.

Jak wygląda proces zakładania takiej lokaty?

Pierwszym etapem jest okres subskrybcji, kiedy to zapisujemy się na daną lokatę. Najczęściej trwa około miesiąca. W tym okresie najczęściej bez opłat możemy zrezygnować z lokaty. Czasami za ten czas dopisywane są odsetki. Jak to dokładniej wygląda?

Przykład:okres subskrybcji trwa od 01.do 30.04.2019. W tym czasie możemy podpisać z bankiem umowę, że chcemy uczestniczyć w danej edycji lokaty. Wpłacamy pieniądze, ale do końca okresu subskrybcji leżą one sobie na koncie bankowym i czekają na drugi etap. Jeżeli w tym czasie się rozmyślę i chcę zrezygnować, w większości banków nie zapłacę nic za rezygnację.

Drugim etapem jest okres inwestycji, który następuje po okresie subskrybcji. W tym okresie badane jest, czy założenia wstępne (np.czy kurs danej waluty mieści się w wyznaczonych “widełkach”) są spełniane. Po zakończeniu okresu inwestycji następuje rozliczenie lokaty. Wtedy na nasze konto spływa włożony kapitał plus ewentualny zysk.

Przykład: okres inwestycji trwa od 01.05.2019 do 31.05.2020. W tym czasie nasze pieniądze są przez bank inwestowane, kupowane są za nie różne instrumenty finansowe. Na koniec maja 2020 lokata jest rozliczana i pieniądze plus ewentualne odsetki wracają na nasze konto.

Gdzie tak naprawdę są nasze pieniądze?

Za większość środków, zazwyczaj około 80-90% bank kupuje bezpieczne instrumenty finansowe, typu obligacje, które pozwolą na wypracowanie niewielkiego, acz pewnego zysku.

Pozostałe środki lokowane są w opcje, czyli tak zwane instrumenty pochodne. Dla wyjaśnienia, czym jest opcja wezmę opcję opartą na walucie.

Firma “A” sprowadza towary z zagranicy.  Boi się wzrostu kursu Euro. Znajduje firmę “B”, która mówi – ok, ja myślę że kurs nie wzrośnie, możesz zakupić ode mnie opcję, która da Ci prawo kupna ode mnie Euro po określonym kursie X w danym czasie. Za te prawo zapłacisz mi określoną kwotę (zwaną premią). Jak kurs faktycznie wzrośnie masz prawo(ale nie musisz) kupić ode mnie EURO po kursie  X (i ty zyskasz). Jeśli kurs spadnie – ja zarobię premię, którą mi zapłaciłeś.

Przykładowa lokata strukturyzowana

Przyjrzyjmy się szczegółom lokaty strukturyzowanej na przykładzie banku Millennium. Oparta jest na kursie EUR/PLN

  • Okres subskrybcji obecnej emisji przypada na 02.04-29.04.2029 r. W tym czasie możemy zapisać się na lokatę. Oprocentowanie naszych środków w tym okresie to 1%.
  • Okres inwestycji zaczyna się 30.04.2019 a kończy 30.10.2020 roku – czyli 18 miesięcy
  • Możliwe oprocentowanie – od 0% do 6%
  • Wpłata minimalna to 1.000 zł
  • 100% ochrony zainwestowanego kapitału
  • Opłaty za zerwanie w okresie inwestycji – od 2,5% do 0,5% – w zależności kiedy zerwiemy lokatę

O co chodzi w tej lokacie? W dniach: 24, 25, 26, 29 i 30 kwietnia NBP wyznaczy średnie kursy EUR/PLN. Z tych kursów bank obliczy średnią arytmetyczną – kurs X. Kurs X plus 0,05 zł to bariera górna, natomiast kurs X minus 0,05 zł to bariera dolna.

Przykładowo średnia kursu z tych dni to 4,30 zł. Bariera górna to 4,35 zł, bariera dolna 4,25 zł. Oprocentowanie na lokacie będzie naliczane za każdy dzień, w którym kurs średni NBP dla EUR/PLN zmieści się w tym przedziale. Im więcej dni, w których kurs się “zmieści” tym więcej odsetek otrzymamy. Jeżeli kurs nie będzie mieścił się w tym przedziale ani razu – nie dostaniemy nic oprócz włożonego przez nas kapitału.

Żeby Wam to lepiej przedstawić, wzięłam wykres średnich notowań kursu EUR z 1,5 roku wstecz. Czerwona linia dolna i górna to bariery, o których pisałam wyżej. Za wszystkie dni, kiedy kurs mieścił się pomiędzy dolną a górną linią naliczone byłoby oprocentowanie. To oczywiście przykład, ponieważ półtora roku temu średni kurs z 5 ostatnich dni byłby całkiem inny, a co za tym idzie bariery byłyby na innych poziomach.  Jest to całkowicie poglądowy przykład, żeby objaśnić Wam zasady działania lokaty.

Źródło: www.bankier.pl

Na co zwrócić uwagę?

Na opłaty. Często przy wcześniejszym zerwaniu pobierana jest opłata manipulacyjna. Również na to, na czym oparta jest lokata i jakie warunki muszą być spełnione, żebyśmy otrzymali odsetki. Jeżeli lokata oparta jest na założeniu, że cena złota spadnie, a wszystkie znaki na niebie i ziemi mówią, że będzie odwrotnie – odpuśćmy. Sprawdźmy również dokładnie, czy dana lokata zapewnia zwrot 100% zainwestowanego kapitału. Trafiają się takie, gdzie ochrona wynosi 80-90%.

Dla kogo?

Dla ludzi, którzy mają wolne środki na dłuższy czas, a oczekują wyższego oprocentowania przy jednoczesnej gwarancji kapitału. Jeżeli trzymasz pieniądze na ROR lub na koncie oszczędnościowym z oprocentowaniem rzędu przykładowo 0,5% i nie zamierzasz przerzucać tych środków na lepsze lokaty w innych bankach – to jest dobry pomysł. Nie ryzykujesz wiele, a masz ochronę kapitału.

Podsumowując

Lokata strukturyzowana nie jest moim ulubionym produktem. Sama wolę lokować pieniądze w to, co znam, chociażby fundusze inwestycyjne. Osobiście nie boję się ryzyka, więc gwarancja kapitału na lokacie nie jest dla mnie wystarczającą zachętą, gdy zysk jest dość niepewny.

Z drugiej strony – dla ludzi, którzy obawiają się ryzykowniejszych form inwestowania to może być sposób na wyższe zyski.  Przy ich wyborze zalecam dokładne przeanalizowanie, w co dana lokata ma inwestować i czy naszym zdaniem ma to jakikolwiek potencjał na zysk. Wtedy, nawet jeśli po upływie czasu lokaty dostaniemy tylko tyle, co włożyliśmy, nie będziemy mieli uczucia, że nas oszukano.

Otrzymuj informacje o nowych promocjach - polub nas na FB:

Napisz komentarz